İstanbul Ticaret Üniversitesi’nde düzenlenen panelde, Türkiye ile Moldova arasındaki kültürel, diplomatik ve akademik iş birlikleri ele alındı. Programa Moldova’nın ilk büyükelçilerinden Emekli Büyükelçi Ender Arat, Ankara Büyükelçisi Prof. Dr. Oleg Serebrian, Dr. Vitali Cazanji ve Prof. Dr. Ahmet Kavas katıldı. Panelde iki ülke arasındaki tarihi bağlar, Gagauz Türkleri, diaspora çalışmaları, akademik projeler ve kültürel diplomasi konuları değerlendirildi.

Moldova’nın ilk büyükelçilerinden Emekli Büyükelçi Ender Arat, Türkiye’nin Moldova ile ilişkilerinin temelinin 1992’lı yıllarda atıldığını ifade etti. Arat, Merhum Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in talimatıyla 1992 yılında Moldova’ya giderek araştırma ve gözlemler yaptığını söyledi.
27 Ağustos 1992’de Moldova’nın bağımsızlık sürecindeki milli gün kutlamalarına katıldığını belirten Arat, Türkiye’nin o dönemde Moldova ile diplomatik ilişki kuran ülkeler arasında önemli bir yerde bulunduğunu ifade etti.
Arat konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
“Atatürk’ün Sovyetler Birliği’nin geleceği ve Türk dünyasıyla ilgili öngörüleri bugün daha iyi anlaşılmaktadır. Moldova’da görev yaptığım yıllarda önemli diplomatik temaslarda bulunduk. Aradan 34 yıl geçmesine rağmen o dönemde bana imzalı kitap hediye eden Ankara Büyükelçisi Prof. Dr. Oleg Serebrian ile yeniden bir araya gelmekten büyük mutluluk duyuyorum. Moldova artık benim için ikinci bir vatan gibidir.”


Ankara Büyükelçisi Prof. Dr. Oleg Serebrian ise İstanbul Ticaret Üniversitesi’ne ev sahipliği için teşekkür ederek, Türkiye ile Moldova arasındaki dostluğun her geçen yıl güçlendiğini söyledi.
Serebrian, Ender Arat ile yıllar sonra İstanbul’da yeniden buluşmanın kendisi için anlamlı olduğunu belirterek, geçmişte hediye ettiği kitabın hâlâ saklanıyor olmasının kendisini duygulandırdığını ifade etti.
Panelde Moldova’nın kültürel yapısı da ele alındı. Romanya ile Ukrayna arasında bulunan Moldova’nın; tarihi, doğası, tarımı ve şarap kültürüyle dikkat çeken bir ülke olduğu vurgulandı.
Moldova toplumunun farklı kültürleri bir arada yaşattığını belirten konuşmacılar, özellikle Gagauz Türklerinin Türkiye ile kültürel bağlarının önemine dikkat çekti. Gagauz Türkçesinin Azerbaycan Türkçesine yakınlığına değinilerek, ortak kültürel değerlerin korunmasının önem taşıdığı ifade edildi.

İstanbul Ticaret Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ahmet Kavas ise bilgi ve tecrübenin genç nesillere aktarılmasının önemine vurgu yaptı.
Kavas konuşmasında şu değerlendirmelerde bulundu:
“Dünyada en büyük zenginlik bilgi ve akıl zenginliğidir. Gençlerimizi bilgiyle donatmalı, onların cesaretlerini artırmalıyız. Tecrübeli insanların birikimlerinden faydalanmak gençlerin geleceğe daha sağlam hazırlanmasını sağlar. Ender Arat Bey’in Moldova konusunda edindiği diplomatik deneyimlerin öğrencilerimize ışık tutmasını arzu ediyoruz.”

Dr. Vitali Cazanji ise Türkiye ile Moldova arasındaki ilişkilerin gelişiminde Merhum Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in önemli katkıları olduğunu belirtti.
Cazanji, özellikle Gagauz Yeri Özerk Bölgesi’nin korunmasının, dil ve kültürel kimliğin yaşatılmasının büyük önem taşıdığını ifade ederek şu başlıklara dikkat çekti:
Cazanji ayrıca, Moldova’nın güney bölgesinde yaşanan kuraklık ve çölleşme riskine karşı Türkiye’nin tarım teknolojilerindeki deneyiminin önemli katkılar sağlayabileceğini söyledi.
Panelde İstanbul Ticaret Üniversitesi, Komrat Devlet Üniversitesi (KGU) ve Moldova Devlet Üniversitesi (USM) arasında ortak yüksek lisans ve çift diploma programları oluşturulmasının önemine dikkat çekildi.
Katılımcılar, akademik iş birliklerinin yalnızca eğitim değil; kültürel diplomasi, ekonomi ve toplumsal dayanışma açısından da büyük katkı sağlayacağını ifade etti.



Program sonunda panele katılan konuşmacılara ve destek veren isimlere teşekkür edildi. Gazeteci-yazar Ayson Karabağ, Yüksel Akan, Ünal Dinç, Dünya Ticaret ve Kültür Derneği Başkanı Necdet Ertuğrul, Mehmet Nuri Kaynar ve [12:18, 23.05.2026] Maldova Dr. Vitali Kazanci Gagavuz Türk: Viktor Kopuşçu – papaz. İstanbul Rum Ortodoks Patrikhanesi, Konstantinopolis Ekümenik Patrikhanesi
Sergiu Gurduza – Moldova Cumhuriyeti İstanbul Başkonsolosu Hasan Engin Tuncer’e katkılarından dolayı teşekkür edildi.

“Bu panele katkıda bulunan kişileri tek tek yazmaya başladığımda, hepsini eksiksiz ve adil bir şekilde belirtmenin ne kadar zor olduğunu fark ettim. Elbette istemeden unuttuğum isimler olabilir. Eğer burada adınızı görmeyi umuyorsanız ve göremediyseniz lütfen üzülmeyin. Bunun için özür dilerim. Benimle iletişime geçin, birlikte bir kahvaltı yapalım.”
#İstanbulTicaretÜniversitesi #Ticaretliyiz #Moldova #Gagauziya
Bakırköy’den Haber Gazetesi